Zygmunt Jaxa-Chamiec

Urodził się w Wiedniu, studiował we Lwowie ( rolnictwo i ekonomię ), następnie w Wiedniu i Genewie. W Starsburgu studiował medycynę, w 1910 r. został doktorem medycyny. W 1915 r. został dyrektorem Operetki Warszawskiej. Po odzyskaniu niepodległości działał w Paryżu, a w czasie podróży do USA poznał Gugliemo Marconiego, pioniera radiotechniki. Zafascynowany możliwościami radiofonii postanowił w Polsce uruchomić radio. 18 sierpnia 1925 roku rząd polski przyznał Polskiemu Radiu koncesję na nadawanie ogólnopolskiego programu radiowego. To przełomowe wydarzenie umożliwiło budowę stacji nadawczych i emisję programów na terenie kraju. W konkursie o koncesję brało udział kilkanaście spółek, w tym Polskie Towarzystwo Radiotechniczne, które miało znakomite zaplecze techniczne i dużą szansę na zwycięstwo, ale ostatecznie wygrała spółka Polskie Radio, będąca częścią koncernu Siła i Światło. W 1925 roku dr. Zygmunt Chamiec objął stanowisko pierwszego prezesa i dyrektora naczelnego Polskiego Radia i pełnił tę funkcję przez dziesięć lat. W pełni oddany idei radiofonii, interesował się nią we wszystkich jej aspektach: organizacją, treściami programów, sprzedażą odbiorników oraz ustalaniem ich cen. Jego dążeniem było stworzenie programów radiowych najwyższej jakości, dostępnych dla każdego Polaka. Aby zrealizować swój plan Zygmunt Chamiec pozyskał do pracy w radiu zespół z najlepszymi kwalifikacjami, w skład którego wchodzili dziennikarze, aktorzy, muzycy, inżynierowie i naukowcy. Dzięki działaniom Chamca przystąpiono do akcji radiofonizacyjnej kraju za pośrednictwem łatwo dostępnego i prostego w obsłudze odbiornika radiowego o nazwie DETEFON – konstrukcji Wilhelma Rotkiewicza. Pojawienie się na rynku pierwszej partii odbiorników poprzedziła wielka akcja reklamowa pod hasłem „Cała Polska na Detefon” – wymyślonym przez dyrektora. Zygmunt Chamiec pracował nad stworzeniem sieci rozgłośni terenowych, które odpowiadały za nadawanie lokalnych audycji. Pierwsza została uruchomiona w Krakowie w lutym 1927 roku, następne w Poznaniu i Katowicach. Jego wpływ na rozwój radiofonii nie ograniczał się tylko do Polski. Zygmunt Chamiec wspierał rozwijające się międzynarodowe organizacje radiowe. Był pierwszą osobą na świecie, która doprowadziła do wymiany programów w ramach Międzynarodowej Unii Radiofonicznej. Dodatkowo jako pierwszy w Europie zainicjował transmisję koncertu z Filharmonii Warszawskiej do Austrii, a potem koncertu radiowego z Wiednia do Warszawy. Starając się rozszerzyć wymianę programową na pozaeuropejskie obszary, nawiązał współpracę z radiostacjami w Stanach Zjednoczonych i w Kanadzie. Dwie największe amerykańskie sieci transmitowały z Polski reportaż z Jasnej Góry oraz specjalny program z okazji piętnastolecia odzyskania niepodległości wraz z przemówieniem prezydenta Mościckiego. W czerwcu 1935 roku Zygmunt Chamiec został wybrany na jednego z czterech wiceprezesów Międzynarodowej Unii Radiofonicznej, co stanowiło kolejny dowód na jego wpływ na światową radiofonię. Kilka dni później zakończył swoją współpracę z Polskim Radiem. W 1936 roku zaangażował się w rozwój polskiego kina jako prezes Polskiej Spółki Filmowej. Chciał, aby polska kinematografia stała się jedną z najlepszych na świecie pod względem artystycznym i technicznym. W ramach tej działalności powstało kilka filmów, takich jak „Pani minister tańczy” i „Płomienne serca”. Niestety, plany Zygmunta Chamca nie mogły być zrealizowane z powodu wybuchu II wojny światowej.